ΔΑΥΙΔ ΑΝΤΩΝΙΟΥ

ΤΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΤΗΣ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

(1833 -1929)

ΤΟΜΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟΣ

ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΑΡΧΕΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΝΕΟΛΑΙΑΣ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΝΕΑΣ ΓΕΝΙΑΣ

—————————————— 17 —————————————

ΑΘΗΝΑ 1988

ΛΕΥΚΗ ΣΕΛΙΔΑ

ΛΕΥΚΗ ΣΕΛΙΔΑ

ΤΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΤΗΣ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

(1833-1929)

ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΙΣΤΟΡΙΚΟΥ ΑΡΧΕΙΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΝΕΟΛΑΙΑΣ

ΣΠΥΡΟΣ Ι. ΑΣΔΡΑΧΑΣ, ΓΙΑΝΝΗΣ .ΓΙΑΝΝΟΥΛΟΠΟΥΛΟΣ, ΦΙΛΙΠΠΟΣ ΗΛΙΟΥ, ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΟΣ Ε. ΣΚΛΑΒΕΝΙΤΗΣ

ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΝΕΑΣ ΓΕΝΙΑΣ

Αχαρνών 417 τηλ. 25 30 872 και 25 30 873

ΔΑΥΙΔ ΑΝΤΩΝΙΟΥ

ΤΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΤΗΣ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

(1833 -1929)

ΤΟΜΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟΣ

ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΑΡΧΕΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΝΕΟΛΑΙΑΣ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΝΕΑΣ ΓΕΝΙΑΣ

—————————————— 17 —————————————

ΑΘΗΝΑ 1988

ΛΕΥΚΗ ΣΕΛΙΔΑ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Γ'

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΕΙΩΝ

ΛΕΥΚΗ ΣΕΛΙΔΑ

l

ΙΔΡΥΣΗ ΤΟΥ ΠΡΩΤΟΥ ΔΙΔΑΣΚΑΛΕΙΟΥ

(Νόμος: Ναύπλιο 6/18 Φεβρουαρίου 1834)

Αντιβασιλεία

ΝΟΜΟΣ [1]

Περί δημοτικών σχολείων

ΟΘΩΝ

ΕΛΕΩ ΘΕΟΥ ΒΑΣΙΛΕΥΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ

Ακούσαντες την γνώμην του υπουργικού συμβουλίου απεφασίσαμεν και διατάττομεν,

ΤΜΗΜΑ Α'.

Περί δημοδιδασκαλίας εν γένει.

Άρθρ. 1. Εις έκαστον δημοτικόν, η του λαού σχολείον, θέλουν διδάσκεσθαι τα εξής:

Κατήχησις, στοιχεία ελληνικής, ανάγνωσις, γραφή, αριθμητική, η γνώσις των κατά τους νόμους παραδεδεγμένων σταθμών και μέτρων, η γραμμική ιχνογραφία και η φωνητική μουσική, ει δυνατόν δε, και στοιχεία της γεωγραφίας, της ελληνικής ιστορίας, και εκ 'των φυσικών επιστημών τα αναγκαιότερα,

Άρθρ. 2. Εκτός τούτου, θέλουν γίνεσθαι υπό την εποπτείαν του διδασκάλου δις της εβδομάδος σωματικαί γυμνασίαι (σωμασκίαι), και θέλει διδάσκεσθαι πρακτικώς η αγρονομία, η κηπουρική, και κυρίως η δενδροκομία, βομβυκοτροφία και μελισσοτροφία.

Εις κορασίων σχολεία (αρθ. 58) θέλει γίνεσθαι γύμνασις εις γυναικεία εργόχειρα.

Άρθρ. 3. Περί διδαχής της κατηχήσεως εις τους παίδας θέλει αποφασίζει πάντοτε ο πατήρ, η η μήτηρ εις έλλειψιν του πατρός η ο επίτροπος εις έλλειψιν αμφοτέρων.

Αναδημοσιεύεται από την ΕτΚ, αρ. 11/Ναυπλιο, 3 Μαρτίου. 1834.

ΤΜΗΜΑ Β'. Περί των δημοσυντηρήτων δημοτικών σχολείων.

ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Α'

Γενικοί όροι

Άρθρ. 4. Εις έκαστον δήμον θέλει συστηθή ολίγον κατ' ολίγον ανά εν σχολείον δημοτικόν, διατηρούμενον, κατά τα οριζόμενα εις τον περί δήμων νόμου.

Άρθρ. 5. Προς το παρόν θέλουν ενώνεσθαι πολλοί γειτνιάζοντες δήμοι προς ανέγερσιν και διατήρησιν ενός δημοτικού σχολείου,

Η ένωσις αύτη θέλει γίνει η κατ' ελευθέραν θέλησιν των διαφόρων δήμων, η, οπού η χρεία το καλέσοι, κατ' επίσημον διαταγήν της επί των Εκκλησιαστικών κτλ. Γραμματείας της Επικρατείας.

Πάντοτε όμως, διά να έχη κύρος η τοιαύτη ένωσις, προαπαιτείται η έγκρισις της Κυβερνήσεως, ήτις θέλει δίδεσθαι κατά γνωμοδότησιν της επί των Εσωτερικών, και της επί των Εκκλησιαστικών και της δημοσίου εκπαιδεύσεως Γραμματείας της Επικρατείας.

Άρθρ. 6. Όλοι οι εις δήμον, έχοντα σχολείον δημοτικόν, ανήκοντες παίδες από του 5 συμπεπληρωμένου μέχρι του 12 συμπεπληρωμένου έτους της ηλικίας των, χρεωστούν να φοιτώσιν εις το σχολείον.

Εις γονείς μη υποχρεούντας τα τοιαύτης ηλικίας τέκνα των να φοιτώσιν εις το σχολείον, επιβάλλεται, δι' εκάστην ώραν απουσίας του παιδός από το σχολείον, πρόστιμον όχι ολιγώτερον των δέκα λεπτών, μη υπερβαίνον δε τας πεντήκοντα δραχμάς,

Διά τους εβδομάδας η και μήνας λείψαντας παίδας από το σχολείον, επαυξάνεται η άνω ποινή διά της αναλόγως βραδυτέρας αυτών απολύσεως από το σχολείον.

Άρθρ. 7, Εξαιρούνται των όρων του 6 άρθρου όσοι παίδες

1) Διδάσκονται εις άλλο τι σχολείον, η αγωγής κατάστημα (παιδοτροφείον),

2) Διδάσκονται τα απαιτούμενα εις ιδιαίτερον διδάσκαλον, και περί τούτου δίδουσι την ανήκουσαν βεβαίωσιν οι γονείς.

3) Κηρύττονται παρά της εξεταστικής επιτροπής, πριν διατρέξωσιν έτι το 12 έτος της ηλικίας των, ικανώς δεδιδαγμένοι,

ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Β'

Περί διδασκάλων και δημοτικών σχολείων.

A'. Περί των γνώσεων και του διορισμού των.

Άρθρ. 8. Κατά τας γνώσεις και την περί διδασκαλίαν ικανότητα θέλουν διαιρείσθαι οι διδάσκαλοι των δημοτικών σχολείων εις τρεις τάξεις:

1) Εις διδασκάλους νομών και επαρχιών·

2) Εις διδασκάλους δήμων α', τάξεως'

3) Εις διδασκάλους δήμων β', και γ', τάξεως.

Άρθρ. 9. Η πρώτη τάξις σύγκειται από διδασκάλους, έχοντας όλην την προς απαρτισμόν τελείου διδασκάλου δημοτικού σχολείου απαιτουμένην ικανότητα, και τας ακολούθους γνώσεις, διά την πρόσκτησιν των οποίων χρεωστεί να σπουδάζη ενδελεχώς έκαστος διδάσκαλος·

1) Ακριβής γνώσις της χριστιανικής κατηχήσεως·

2) Ορθή, ευκρινής και εμφαντική ανάγνωσις'

3) Καλλιγραφία με κρητίδα, πετροκόνδυλον και κονδύλι·

4) Η κατά θεωρίαν και πράξις γνώσις της Ελληνικής γραμματικής, ορθογραφίας, και εγγράφου εκθέσεως των ιδεών.

5) Γνώσις και έξις του από στήθους και δι' αριθμητικών χαρακτήρων υπολογισμού·

6) Ιδέα ζωγραφικής·

7) Γνώσις της ιεράς και της ελληνικής ιστορίας·

8) Γνώσις των στοιχείων της γεωγραφίας'

9) Των της γεωμετρίας και μηχανικής·

10) Των διά τον λαόν αναγκαιοτέρων εκ των φυσικών επιστημών'

11) Της παιδαγωγικής και διδακτικής·

12) Της γυμναστικής·

13) Της φωνητικής μουσικής, και έξις εις αυτήν

14) Πρακτικαί γνώσεις της αγρονομίας, κηπουρικής, δενδροκομίας, βομβυκοτροφίας και μελισσοτροφίας·

Άρθρ. 10. Αι προς απαρτισμόν διδασκάλου β' τάξεως, η υποδιδασκάλου εις σχολείον α' τάξεως απαιτούμεναι γνώσεις και η ικανότης του τοιούτου είνε:

1) Γνώσις της ελληνικής κατά τοσούτον, ώστε να όρθογράφη, και να εκθέτη καθαρώς και ορθώς τας ιδέας του, να δύναται δε να διδάξη αυτά ταύτα και εις τους μαθητάς.

2) Γνώσις των στοιχείων της γεωγραφίας

3) Τής ιεράς και της ελληνικής ιστορίας

4) Της κατηχήσεως.-

5) Ιδέα της ζωγραφικής και της φωνητικής μουσικής·

6) Γνώσεις πρακτικαί αγρονομίας, κηπουρικής, δενδροκομίας, βομβυκοτροφίας και μελισσοτροφίας,

Άρθρ. 11, Ο διδάσκαλος τρίτης τάξεως χρεωστεί τουλάχιστον ν' αναγινώσκη, να γραφή και να αριθμή ελευθέρως, να εξηγή την κατήχησιν, να γνωρίζη οπωσούν την φωνητικήν μουσικήν, και να έχη πρακτικάς γνώσεις της δενδροκομίας, αγρονομίας, κηπουρικής, βομβυκοτροφίας και μελισσοτροφίας.

Άρθρ. 12. Εις διδασκαλικήν θέσιν δεν διορίζεται ο καταδικασθείς διά

κακουργήματα, η δι' εν των εις το 22 αρθρ. .του ποινικού νόμου αναφερομένων πλημμελημάτων.

Άρθρ. 13, Επιτροπή, συγκειμένη από τα μέλη του διδασκαλείου, θέλει εξετάσει όλους τους υποψηφίους δημοτικούς διδασκάλους, καί, ερευνήσασα αν έχωσι τας κατά τα άρθρ, 9-11 απαιτουμένας γνώσεις, θέλει προσδιορίσει την τάξιν εις ην έκαστος ανήκει.

Και ξένοι ακόμη, έχοντες τα απαιτούμενα, δύνανται, εξετασθέντες, να απαιτήσωσι μετά ταύτα διδασκαλικήν θέσιν εντός της Ελλάδος.

Άρθρ. 14, Η εξέτασις γίνεται δημοσίως, και εις ουδένα εμποδίζεται η εις αυτήν είσοδος.

Περί του αποτελέσματος των εξετάσεων θέλουν γίνει κατάλογοι, εις τους όποιους θέλουν καταγραφή όλοι οι εξετασθέντες υποψήφιοι κατά τάξεις, κατ' όνομα και παρώνυμον, κατά τόπον διατριβής και καθ' ηλικίαν,

Ο επιθυμών να προβιβασθή από κατωτέρας εις ανωτέραν τάξιν, καθυποβάλλεται εις νέαν εξέτασιν.

Περί του τρόπου της εξετάσεως θέλουν συντεθή οδηγίαι και καθυποβληθή εις την ημετέραν επικύρωσιν,

Άρθρ. 15. Οι επιθυμούντες να έξετασθώσι, θέλουν διευθύνεσθαι εγγράφως προς τον διευθυντήν του διδασκαλείου, επισυνάπτοντες εις την αναφοράν των αποδεικτικά των σπουδών και της αγωγής των.

Άρθρ. 16. Οι διδάσκαλοι β' και τρίτης τάξεως, και όλοι οι υποδιδάσκαλοι, εκλεγόμενοι παρά του κατά τόπων Νομάρχου εκ των εις τα άρθρα 10-14 μνησθέντων καταλόγων των υποψηφίων, θέλουν επικυρούσθαι παρά της επί των Εκκλησιαστικών κτλ. Γραμματείας της Επικρατείας.

Οι διδάσκαλοι α' τάξεως θέλουν εκλέγεσθαι παρά της επί των Εκκλησιαστικών κτλ Γραμματείας της Επικρατείας από τους αυτούς καταλόγους.

Άρθρ. 17. Πριν αναλάβωσι τα χρέη των, θέλουν ορκίζεσθαι οι μεν διδάσκαλοι και υποδιδάσκαλοι β΄ και γ' τάξεως ενώπιον του κατά τόπον επάρχου, οι δε διδάσκαλοι α' τάξεως ενώπιον του Νομάρχου, τον ακόλουθον όρκον της υπηρεσίας·

"Ομνύω πίστιν εις τον Βασιλέα, υποταγήν εις τους νόμους και τα εις την εκπαίδευσιν αναγόμενα διατάγματα και οδηγίας, και ακριβή εκτέλεσιν των καθηκόντων της υπηρεσίας μου".

Τα πρωτόκολλα των δοθέντων όρκων θέλουν εναποτεθή και φυλάττεσθαι εις τα αρχεία του Νομαρχείου,

ΤΜΗΜΑ ΠΕΜΠΤΟΝ Περί του διδασκαλείου και τον γενικού επιθεωρητού των σχολείων.

ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Α· Περί του διδασκαλείου εν γένει.

Άρθρ. 65. Δια να κατορθωθή η ολίγον κατ' ολίγον ανέγερσις δημοτικών σχολείων εις έκαστον δήμον. Θέλει συστηθή εις την πρωτεύουσαν της Κυβερνήσεως εν διδασκαλείον η διδασκαλοδιδακτήριον (Schullehrerseminarium).

To διδασκαλεϊον τούτο, σύγκειται από ένα διευθυντήν και δύο καθηγητάς (Professeurs) τουλάχιστον, εξ ων ο εις εξ άπαντος πρέπει να ήναι ιερωμένος.

Οι διδάσκαλοι διορίζονται κατά πρότασιν της επί των εκκλησιαστικών κτλ. Γραμματείας παρά του Βασιλέως, και παρά του Βασιλέως μόνον δύνανται να λάβωσιν την άφεσίν των.

Άρθρ. 66. Σκοπός του διδασκαλείου είναι:

1) Να σχηματίζη ικανούς διδασκάλους και διδασκάλισσας.

2) Να εξετάζη τους υποψηφίους διδασκάλους και τας διδασκαλίσσας, και να καταστρώνη τους καταλόγους αυτών, κατά τους όρους των άρθρ. 13, 14 και 58.

Εν ελλείψει του διευθυντού λαμβάνει την θέσιν του ο πρώτος των καθηγητών, και, εν ελλείψει αυτού, ο διδάσκαλος του προτύπου σχολείου.

Εις. τας εξετάσεις (αρθρ. 13, 14, 58 και 79) αποφασίζει η πλειοψηφία, η δε απόφασις δεν επιδέχεται ακύρωσιν.

Άρθρ. 67. Πλησίον του διδασκαλείου θέλει συστηθή και σχολείον πρότυπον, εις το οποίον οι εν τω διδασκαλείω θέλουν γυμνάζεσθαι πρακτικώς το σχολαρχείν.

Το δημοτικόν της πρωτευούσης σχολείον δύναται να χρησιμεύη ως πρότυπον.

Διευθυντής του προτύπου σχολείου πρέπει να ήναι πάντοτε εις εκ των διδασκάλων της α' τάξεως, διοριζόμενος από τον Βασιλέα, και παρά του Βασιλέως μόνον λαμβάνων την άφεσίν του.

Άρθρ. 68. Αν ήναι δυνατόν να συντεθή το διδασκαλείον μέ εν σχολείον κορασιών, τότε το σχολείον τούτο θέλει χρησιμεύει επίσης ως πρότυπον, προς γύμνασιν των διδασκαλισσών.

Άρθρ. 69. Περί των καθηκόντων του διευθυντού και των καθηγητών, περί της σχέσεως του προτύπου σχολείου προς το διδασκαλείον, περί των απαιτουμένων προς παραδοχήν των εν αυτώ διδαχθησομένων, περί της εσωτερικής τάξεως και του λοιπού σχηματισμού του διδασκαλείου, περί των εν αυτώ παραδοτέων μαθημάτων, του τρόπου της διδασκαλίας, και περί των παραδεκτέων διδακτικών βιβλίων, θέλουν συντεθή παρά της επί των εκκλησιαστικών κτλ.

Γραμματείας ιδιαίτεραι οδηγίαι, αι οποίαι θέλουν καθυποβληθή εις την επικύρωσιν του Βασιλέως.

ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Δ'

Περί της εις το διδασκαλείον παραδοχής.

Άρθρ. 79. Της παραδοχής ενός υποψηφίου διδασκάλου εις το διδασκαλείον προηγείται πάντοτε εξέτασις.

Η εις τα αρθρ. 13 και 66 Ορισθείσα εξεταστική επιτροπή θέλει ενεργεί και ταύτην την εξέτασιν δημοσίους, και θέλει αποφασίζει περί της παραδοχής, κατά τας δοθησομένας οδηγίας (άρθρ. 69).

Άρθρ. 80. Οι επιθυμούντες να γένωσι δεκτοί εις το διδασκαλείον θέλουν αναφέρεσθαι εγγράφως εις τον διευθυντήν αυτού, επισυνάπτοντες εις την αναφοράν των αποδεικτικά της χρηστοηθείας των και των προλαβουσών σπουδών των,

ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Ε'

Αριστείον των εν τω διδασκαλείω προκαταρτιζομένων.

Άρθρ. 81, Προς εμψύχωσιν των επιμελών μεν και ευφυών, αλλά πτωχών του διδασκαλείου φοιτητών θέλουν δοθή εις 12, τους αριστεύσαντας, χρηματικά βραβεία παρά του Βασιλέως, κατά πρότασιν της επί των εκκλησιαστικών κτλ. Γραμματείας της Επικρατείας.

Το έπαθλον τούτο, συνιστάμενον από 30-40 δρχ. κατά μήνα, και πληρωνόμενον τακτικώς εις το τέλος εκάστου μηνός από το εκκλησιαστικόν ταμείον, δίδεται δι' εν ολόκληρον έτος.

ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΣΤ΄

Περί της ενάρξεως των εργασιών του διδασκαλείου.

Άρθρ. 82. Το διδασκαλείον θέλει κάμει έναρξιν των εργασιών του εν Ναυπλίω την 2/14 Απριλίου· 8 ημέρας τουλάχιστον πριν της εποχής ταύτης θέλουν δοθή αι εις το άρθρ. 80 ειρημέναι αναφοραί, και αι εξετάσεις θέλουν αρχίσει αμέσως,

Άρθρ. 83. Εις το ημέτερον υπουργικόν συμβούλιον ανατίθεται η δημοσίευσις και εκτέλεσις του παρόντος διατάγματος.

Εν Ναυπλίω, την 6/18 Φεβρουαρίου 1834

Εν ονόματι του βασιλέως Η Αντιβασιλεία

Ο κόμης ΑΡΜΑΝΣΠΕΡΓ πρόεδρος. ΜΑΟΥΡΕΡ, ΕΙΔΕΚ.

Οι γραμματ. της Επικρατ. Α. ΜΑΥΡΟΚΟΡΔΑΤΟΣ Πρόεδρος,

Ν.Γ. ΘΕΟΧΑΡΗΣ, Κ. Δ. ΣΧΙΝΑΣ, Ι. ΚΩΛΕΤΤΗΣ, ΣΜΑΛΤΣ.

[1]

ΔΙΑΤΑΓΜΑ

ΟΘΩΝ

ΕΛΕΩ ΘΕΟΥ ΒΑΣΙΛΕΥΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ

Λαβόντες υπ' όψιν τα άρθρα 13, 14, 19, 69 και 79 του περί δημοτικών σχολείων νόμου, επί τη προτάσει του Ημετέρου επί των Εκκλησιαστικών και της δημοσίας εκπαιδεύσεως Υπουργού, απεφασίσαμεν και διατάσσομεν.

ΚΕΦ. Α'. Γενικοί ορισμοί.

TMHMA Α'

Περί των εξετάσεων και των εξεταζομένων.

Άρθρον 1. Εν τω Βασιλικώ Διδασκαλείω υπό των εν αυτώ Καθηγητών και Διδασκάλων, προεδρευομένων υπό του Διευθυντού αυτού, εξετάζονται

1) Οι προσερχόμενοι ίνα καταταχθώσιν εις αυτό ως μαθηταί, είτε υπότροφοι της Κυβερνήσεως η ιδιοσυντήρητοι·

2) Οι ούτω καταταχθέντες και επί τον ωρισμένον χρόνον τα εν αυτώ κατά νόμον παραδιδόμενα μαθήματα διδαχθέντες, όταν πρόκηται να λάβωσι δημοδιδασκαλικόν πτυχίον (δίπλωμα)·

3) Όσοι, κατά τον περί δημοτικών σχολείων νόμον, υποβάλλονται, μετά διετίαν από των απολυτηρίων, εξετάσεων, εις δευτέραν δοκιμασίαν

4) Όσοι, μη μαθητεύσαντες εν τω Διδασκαλείω, κτησάμενοι δ' άλλαχού, τας απαιτουμένας εις δημοδιδασκάλους γνώσεις, θέλουσι ν' αναγνωρισθώσι τοιούτοι η να διορισθώσι, και

5) Όσοι των ανεγνωρισμένων ήδη δημοδιδασκάλων ζητούσι προβιβασμόν από κατωτέρας εις ανωτέραν διδασκαλικήν τάξιν.

TMHMA B Περί των προσόντων των προσερχόμενων ίνα καταταχθώσιν εις το Διδασκαλείον.

Άρθρον 2. Ο προσερχόμενος ίνα διδαχθή εν τω Διδασκαλείω πρέπει να έχη τα εξής προσόντα:

α') Συμπεπληρωμένον τουλάχιστον το 18 έτος της ηλικίας αυτού, β') Υγείαν, και να η άνευ σωματικών ελλείψεων.

Αναδημοσιεύεται από την ΕτΚ, αρ. 31/18 Ιουλίου 1856.

γ') Ηθικάς και Θρησκευτικάς αρχάς και διαγωγήν ανεπίληπτον,

δ') Ευμάθειαν και δεξιότητα νοός, και, ει δυνατόν, καλλιφωνίαν και μουσικήν ακοήν,

ε') Ως προπαρασκευαστικάς δε γνώσεις, το ελευθέρως αναγινώσκειν, το ευκρινώς και ευαναγνώστως γράφειν, γνώσιν και έξιν των τεσσάρων απλών πράξεων της αριθμητικής, στοιχειώδεις γνώσεις της κατηχήσεως, της ιεράς και κοσμικής ιστορίας και γεωγραφίας, ιδίως μάλιστα της γεωγραφίας της Ελλάδος και των κυριωτέρων άλλων του κόσμου μερών.

Άρθρον 3. Ως εμπόδια προς παραδοχήν μαθητών εν τω Διδασκαλείω θεωρούνται και

α') Η υπέρ το δέον βραχύτης του αναστήματος,

β') Η ισχυρά μυωπία,

γ') Η του στήθους ασθένεια και η περί την απαγγελίαν δυσκολία, προερχομένη εκ τραυλότητος η άλλης αιτίας.

ΚΕΦ. Β'.

Περί των προσερχόμενων εις εξέτασιν εν γένει.

TMHMA Α'

Περί των απαιτουμένων εγγράφων προς απόδειξιν των προσόντων.

Άρθρον 4. Έκαστος επιθυμών να εξετασθή ίνα, εκπαιδευθείς εν τω Διδασκαλείω, προέλθη εις το δημοδιδασκαλικόν επάγγελμα, οφείλει, κατά το άρθρον 80 του περί δημοδιδασκαλίας νόμου, να εμφανίζη εις τον Διευθυντήν του Διδασκαλείου, ένα τουλάχιστον μήνα προ της ενάρξεως των ενιαυσίων η φθινοπωρινών εξετάσεων του Καταστήματος τούτου, τα εξής αποδεικτικά:

Α'. Αποδεικτικόν γεννήσεως και βαπτίσεως·

' Β'. Αποδεικτικόν ιατρού περί της σωματικής του καταστάσεως, και έτι απόδειξιν, ότι ενεβολιάσθη διά δαμαλίδος·

Γ', Αποδεικτικόν της τε δημοτικής και εκκλησιαστικής αρχής του τόπου της διαμονής αυτού, περί της αμώμου διαγωγής του, και ότι θρησκευτικώς τε και ηθικώς εστίν αρμόδιος διά το διδασκαλικόν επάγγελμα'

Δ'. Αποδεικτικά των σπουδών, της ανατροφής και των διδασκαλικών αυτού εκδουλεύσεων, εάν τυχόν εδίδαξέ που δημοσία η ιδία·

Ε΄, Δηλοποίησιν της έπιτοτρίου αρχής, η πιστοποιητικόν έπικυρωμένον του πατρός, η του κηδεμόνος, η άλλου τινός αξιόπιστου και φερέγγυου ανδρός, ότι o μέλλων να μαθητεύση εις το Διδασκαλείον κέκτηται τα προς συντήρησιν και διατροφήν αυτού μέσα καθ.' όλην την διάρκειαν της εν αυτώ μαθητείας αυτού'

ΣΤ'. Την βιογραφίαν αυτού εν συνόψει, γεγραμμένην παρ' αυτού του ιδίου εν είδει αναφοράς, επισυνημμένα φερούσης τα άνω αποδεικτικά.

ΤΜΗΜΑ Β'

Περί του τρόπου των εξετάσεων και περί παραδοχής των προσερχόμενων.

Άρθρον 5, Η παραδοχή εις το Διδασκαλείον γίνεται μόνον άπαξ του ενιαυτού μετά τας νενομισμένας περί το φθινόπωρον διακοπάς· αι εξετάσεις δ' άρχονται συνήθως από της α'. Σεπτεμβρίου.

Άρθρον 6. Προσαχθείσας τας ανωτέρω αποδείξεις μετά της αναφοράς εξετάζει ακριβές ο Διευθυντής' εάν δε θεωρήση αυτάς αποχρώσας, παραπέμπει αυτάς προς τον Επιτηρητήν του Διδασκαλείου εγκεκριμένες, ούτος δε κατατάττει αυτάς χρονολογικώς, σημειών εν ιδίω συνοπτικώ καταλόγω το όνομα, το επώνυμον, την ηλικίαν, την πατρίδα και τον αριθμόν η την χρονολογίαν της αναφοράς εκάστου, και κατ' αυτόν εισάγει εν καιρώ τον αναφερόμενον προς εξέτασιν.

Άρθρον 7. Η εξέτασις γίνεται δημοσία εν ωρισμένη ημέρα, ήτοι κατά κλήρον η κατά χρονολογικήν σειράν της εμφανίσεως των προσερχόμενων. Προς έλεγχον των γνώσεων και του μνημονικού των εξεταζομένων, έτι δε του ύφους και του γραφικού χαρακτήρας αυτών, αναγινώσκεται η απαγγέλλεται αυτοίς σύντομος υπόθεσις ιστορική, η μύθος, τούτον δε οι εξεταζόμενοι εκθέτουσιν ιδία έκαστος εγγράφως, προστιθέντες ό,τι κρίνωσιν αρμόδιον προς τε ανάπτυξιν και επεξήγησιν αυτού και δήλωσιν της από τούτου πρακτικής ωφελείας..

Μετά τούτο εξετάζονται, ήτοι προφορικώς η εγγράφως, εις την εεράν ιστορίαν και κατήχησιν της πίστεως, την γλώσσαν, την ανάγνωσιν και ερμηνείαν του αναγνωσθέντος τεμαχίου μετά της εφαρμογής των γραμματικών κανόνων, εις την αριθμητικήν, την γεωγραφίαν, την ιστορίαν και την καλλιγραφίαν.

Άρθρον 8, Έκαστος των εξεταζόντων σημειοί ιδίως τας κρίσεις αυτού περί της εις έκαστον των ανωτέρω μαθημάτων ικανότητος του εξεταζομένου.

Αι κρίσεις αύται αντιπαραβάλλονται μετά την εξέτασιν εν συνεδριάσει των εξετασάντων και εξ αυτών ορίζεται κατά πλειονοψηφίαν η ικανότης εκάστου των εξετασθέντων. Εν περιπτώσει διχοψηφίας νικά η ψήφος του Διευθυντού.

Αι κρίσεις δ' αύται και το εξαχθέν αποτέλεσμα σημειούνται, εν τοις πρακτικοίς των συνεδριάσεων.

Άρθρον 9. Μετά ταύτα κοινοποιείται, όσον ένεστι τάχιον, η απόφασις των εξετασάντων, δηλ. αν γίνεται δεκτός ως μαθητής ο εξετασθείς, η αποβάλλεται, διδομένης εν τοιαύτη περιπτώσει και συμβουλής, η να παραίτηση όλως την πρόθεσιν αυτού, εάν κριθή εντελώς ανεπιτήδειος προς το διδασκάλικον επάγγελμα, η να προπαρασκευασθή εντελέστερον και εμφανισθή κατά τας του επιόντος έτους εξετάσεις. Δηλούται δε αυτώ εις τίνα των μαθημάτων ανάγκη να βελτιωθή.

Άρθρον 10. Ο εγκριθείς ίνα καταταχθή μαθητής εις το Διδασκαλείον οφείλει να παραδώση εις τον Διευθυντήν, πριν η καταγραφή εις το μαθητολόγιον,

2

την εξής έγγραφον ομολογίαν επί αρμοδίου χαρτοσήμου, προσυπογεγραμμένην και υπό τινός  αξιοχρέου εγγυητού:

(Τύπος εγγράφου)

Ο υπογεγραμμένος ............... εκ του χωρίου η πόλεως (δείνα) του δήμου .... της επαρχίας ........ συμφώνως προς τον από 8 Ιουνίου 1856 κανονισμόν περί εξετάσεως των προσερχόμενων εν τω Βασιλικώ διδασκαλείω προς μαθήτευσιν, και συναινέσει του προσυπογραφομένου έγγυητού μου (δείνα), υποχρεούμαι, ίνα επί τρία έτη συνεχή εκ της από του Διδασκαλείου εξόδου μου, δεχθώ απροφασίστως, εάν η Βασιλική Κυβέρνησις θέληση να μέ διορίση, οποιανδήποτε θέσιν αυτή εγκρίνη, καθ' όν. τύχω εξετασθείς βαθμόν, χωρίς να ζητήσω περαιτέρω συμφωνίας, αντιβαίνουσας εις την υπόσχεσιν ταύτην. Αν δ' αποποιηθώ ταύτην, να πληρόνω τα διά την εκπαίδευσιν μου γενόμενα έξοδα,

A'. δι' εκάστην εξάμηνον διαμονήν και μαθήτευσιν εν τω διδασκαλείω δραχμάς εξήκοντα, και

Β', την ποσότητα του τυχόν δοθέντος μοι σιτηρεσίου, η άλλου τινός βοηθήματος.

Υπόσχομαι προσέτι, εάν πριν τελειώσω τα μαθήματά μου, και εξετασθώ, αναχωρήσω του Διδασκαλείου άνευ αδείας του Διευθυντού, η αποβληθώ ένεκα παραβάσεων η άλλων λόγων προβλεπομένων υπό του κανονισμού, των νόμων και των διατάξεων του καταστήματος τούτου, ν' αποδίδω εις την Κυβέρνησιν απροφασίστως τα δίδακτρα και ό,τι άλλο μοι εχορηγήθη παρ' αυτής, ως ανωτέρω ορίζεται.

Αθήνησι τη ....................

Ο εγγυητής του μαθητού

(δείνα) Ο μαθητής του Διδασκαλείου

(δείνα). Το γνήσιον των ανωτέρω υπογραφών πρέπει να η επικυρωμένον υπό της αρμοδίας αρχής.

ΤΜΗΜΑ Γ΄ Περί των απολυτηρίων εξετάσεων των υποψηφίων δημοδιδασκάλων.

Άρθρον 11. Η εξέτασις των διερχομένων τα μαθήματα του Διδασκαλείου κατά τον ωρισμένον χρόνον ίνα καταστώσιν ούτως υποψήφιοι δημοδιδάσκαλοι, γίνεται, καθ' ους τύπους ορίζει το άρθρον 7 και τα επόμενα του παρόντος κανονισμού· εξετάζονται δε εις πάντα τα μαθήματα μετά πάσης ακριιβείας και δοκιμάζονται ου μόνον εάν γνωρίζωσι καλώς τα διδαχθέντα, άλλα και εάν ώσιν ικανοί ίνα. μεταδώσωσιν αυτά.

Ο Διευθυντής του Διδασκαλείου οφείλει να καθυποβάλη εις τον επί της

εκπαιδεύσεως υπουργόν, παρευρεθέντα η μη εις τας εξετάσεις, το αποτέλεσμα αυτών εν περιληπτική εκθέσει.

Άρθρον 12. Οι επιτυγχάνοντες εν τοις εξετάσεσιν αυτών και διδασκαλικού βαθμού αξιούμενοι καταγράφονται κατά τα άρθρα 8, 9, 10, 11 και 14 του Νόμου, εν τοις καταλόγοις A'. Β'. Γ', τάξεως, και λαμβάνουσι το περί τούτου πτυχίον, υπογεγραμμένον παρά του Διευθυντού και επιθεωρημένον υπό του υπουργού της εκπαιδεύσεως κατά τον εξής τύπον.

(Τύπος πτυχίου). ΒΑΣΙΛΕΙΟΝ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ

Το επί των δημοτικών σχολείων Γενικόν Διευθυντήριον.

Πιστοποιεί ότι Κυρ. ....................... γεννηθει ..... τω

18 .......... και εκπαιδευθεί ...................εν................. εξητάσθη

υπό της εξεταστικής επιτροπής του Διδασκαλείου, κατά τα άρθρα 13, 14 και 66 του περί δημοτικών σχολείων νόμου, εις τας παρά των δημοδιδασκάλων απαιτούμενος γνώσεις, και ενεκρίθη παρ' αυτής δημοδιδάσκαλος ...........

τάξεως μετά του χαρακτηριστικού ................................ ...

Διό δίδοται αυτώ το παρόν προς πληροφορίαν των Βασιλικών αρχών, ότι επιτρέπεται αυτώ διδάσκειν ακωλύτως εν δημοτικοίς σχολείοις .............. τάξεως εντός του Βασιλείου της Ελλάδος, εν όσω εκτελεί ακριβώς πάντας τους περί δημοτικών σχολείων νόμους και τας περί αυτών οδηγίας,

Αθήνησι τη ..................... του 18

Ο επί των δημοτικών σχολείων

Γενικός Διευθυντής

Εθεωρήθη : Αθήνησι τη ............................ 18

Ο επί των Εκκλησιαστικών και

τής Δημοσίας εκπαιδεύσεως

Υπουργός

Εν τω πτυχίω τούτω σημειούται επί μεν της πρώτης σελίδος ο βαθμός των γνώσεων και της προς το διδάσκειν ικανότητος του απολυομένου μετά επισημειώσεως Σχεδόν καλώς. Καλώς, Άριστα, προσεπισημειουμένης και της τάξεως, ης εκρίθη άξιος. Επί δε της δευτέρας σελίδος γράφοντας τα πρακτικά της εξετάσεως, περιλαμβάνοντα πάντας τους κλάδους της διδασκαλίας, μετά των περί του ηθικού χαρακτήρος του μαθητού και της επιμελείας αυτού παρατηρήσεων.

Οι λαμβάνοντες βαθμόν μετρίως εις τας απολυτηρίους εξετάσεις, εάν δεν θέλωσι να εξακολουθήσωσι τας σπουδάς των, απολύονται μεν, άλλα δεν εγγράφονται εις τους καταλόγους των δημοδιδασκάλων, ουδέ λαμβάνουσι πτυχίον